Wie beide met « jugement » vertaalt, verplaatst de beslissing één aanleg naar beneden. Het stuk wordt daarmee onbruikbaar voor wie er een termijn uit moet afleiden.
Het is de fout die ik in vierendertig jaar juridische vertaling het vaakst heb zien terugkeren. Vier andere komen er dicht in de buurt.
- Vonnis is geen arrest. « Jugement » in eerste aanleg, bij de vrederechter, bij de politierechtbank. « Arrêt » bij een hof of bij de Raad van State. En een raadsheer is een « conseiller », nooit een « juge ».
- De rechtbanken heten sinds 1 november 2018 anders, en het is meer dan een naam. De ondernemingsrechtbank is « tribunal de l’entreprise ». Maar een stuk van vóór die datum houdt « tribunal de commerce »: een historische verwijzing moderniseren is even fout als een actuele verwijzing verouderd laten.
- In hoger beroep wisselen de partijen van naam. Geen « demandeur » meer, maar « appelant » en « intimé ». Wie dat verwart, laat de lezer twijfelen over de procedurele stand van het dossier.
- Belgisch Frans is geen Frans Frans. Een dagvaarding is een « citation », geen « assignation ». En de rechtsplegingsvergoeding is een « indemnité de procédure »: wie haar weergeeft als « somme au titre de l’article 700 », vertaalt niet de term maar importeert een ander regime.
- De Franse tekst bestaat vaak al. De Belgische wetgeving verschijnt in beide talen, en beide versies zijn authentiek. Aan een aangehaald wetsartikel valt dus niets te vertalen: het moet worden opgezocht en overgenomen. Wie het herschrijft, hoe correct ook, levert een tekst af die van de wet afwijkt.
Wat deze vijf gemeen hebben: geen enkele wordt opgemerkt door een spellingcontrole, een vertaalgeheugen of een taalmodel. Zij zijn onzichtbaar voor wie de taal beheerst maar het rechtsstelsel niet. Vandaar de vraag die u aan een vertaler moet stellen. Niet « spreekt u Nederlands », maar « kent u het Gerechtelijk Wetboek ».
De volledige versie, met de wetsartikelen erbij, staat op Jubel.
Alle vertaalnotities · Juridisch lexicon Nederlands-Frans
Vraag een offerte aan
Stuur mij het volledige document voor een vaste prijs en een levertermijn, of één pagina voor een eerste inschatting.
U krijgt binnen 2 werkuren antwoord.
Vóór een eventuele eerste opdracht vertaal ik gratis één pagina: zo oordeelt u op basis van uw eigen tekst.